شنبه ۱۸ مهرماه ۱۴۰۵، به بهانه تدوین مجموعه «چهل‌چراغ»، دیداری کوتاه با مهندس سید محسن جوادی‌نیا، از فارغ‌التحصیلان دهه شصت شهیدستان کرج، داشتم؛ دیداری که فرصتی فراهم آورد تا درباره دغدغه‌های مدیریت شهری، تجربه‌های حرفه‌ای و ظرفیت‌های نوآوری و کارآفرینی در دوران پس از بازنشستگی گفت‌وگو کنیم.

🌱از نقد پراکنده تا مطالبه‌گری منسجم

سال گذشته، مهندس جوادی‌نیا با طرح مجموعه‌ای از چالش‌ها و پرسش‌های مرتبط با مدیریت شهری در شبکه‌های اجتماعی، از جمله بستر مجازی مردم‌سالاران البرز، حضوری فعال در عرصه مطالبه‌گری داشت. موضوعاتی که اگرچه از دغدغه‌های واقعی مدیریت شهری و زندگی شهروندی سرچشمه می‌گرفتند، برای پیگیری مؤثرتر به دسته‌بندی، مستندسازی و استمرار نیاز داشتند.
از همین رو، از ایشان خواهش کردم این چالش‌ها را سامان‌دهی کند و در قالب یک کانال یا گروه اختصاصی، جدی‌تر و هدفمندتر پی بگیرد؛ چراکه نقد اجتماعی هنگامی می‌تواند به نیرویی برای اصلاح و بهبود تبدیل شود که از طرح پرسش فراتر برود و به پیگیری مستمر، گفت‌وگوی کارشناسی و مطالبه پاسخ روشن از مسئولان بینجامد.

🌱 چالش‌های مدیریت شهری

در این میان، پاسخ‌های ارزشمند مهندس سفری به چالش‌های مطرح‌شده نیز شایسته توجه بود؛ تعاملی که نشان داد مواجهه کارشناسی با پرسش‌های شهروندان می‌تواند زمینه‌ساز گفت‌وگویی سازنده میان منتقدان و مدیران باشد.
حاصل این مسیر، تدوین مجموعه‌ای از چالش‌های مطرح‌شده در قالب کتابچه «چهل‌چراغ» بود؛ مجموعه‌ای که نسخه‌ای از آن را در دیدار امروز از مهندس جوادی‌نیا هدیه گرفتم.
«چهل‌چراغ» تلاشی است برای آنکه پرسش‌های پراکنده، در حافظه روزمره شبکه‌های اجتماعی گم نشوند و در قالبی مکتوب، امکان بازخوانی، ارجاع و پیگیری پیدا کنند. چه‌بسا یکی از ضرورت‌های مدیریت شهری امروز، تبدیل نقدهای پراکنده شهروندان به مجموعه‌ای مستند از مسائل، پیشنهادها و مطالبات قابل پیگیری باشد.

🌱از ایران‌خودرو تا شرکت دانش‌بنیان

اما روایت مهندس جوادی‌نیا تنها به دغدغه‌های مدیریت شهری محدود نمی‌شود.
او، متولد ۱۳۵۰ و دانش‌آموخته کارشناسی ارشد مهندسی صنایع، پس از سال‌ها فعالیت در مجموعه صنعتی ایران‌خودرو و ورود به دوران بازنشستگی، مسیر تازه‌ای را در حوزه دانش‌بنیان و صنایع خلاق دنبال کرده است؛ مسیری که از طراحی و تولید آغاز می‌شود و تا توزیع، صادرات و تجاری‌سازی ایده‌ها و محصولات امتداد می‌یابد.
شرکت «خلاق، رزاق، مریم و هلما» از جمله بسترهای فعالیت او در این عرصه معرفی شده است. بر اساس اطلاعات ارائه‌شده، این مجموعه در جشنواره ملی سرآمد در شمار شرکت‌های دانش‌بنیان ممتاز قرار گرفته و طرح‌ها و ایده‌های مرتبط با فعالیت‌های آن نیز در جشنواره‌های داخلی و خارجی مطرح شده‌اند.
در کارنامه علمی و حرفه‌ای جوادی‌نیا، همچنین به برخورداری از مدرکی در سطح معادل دکترا در حوزه حمل‌ونقل بین‌المللی از سوئیس، تسلط به زبان کره‌ای و تدوین مقالات بین‌المللی در زمینه خودرو، کسب‌وکار و موضوعات مرتبط اشاره شده است.
این وجوه از فعالیت‌های او، تصویری از تلاش برای پیوند تجربه صنعتی با دانش، نوآوری و فرصت‌های تازه کسب‌وکار به دست می‌دهد؛ پیوندی که در اقتصاد امروز، به‌ویژه در حوزه صنایع خلاق و فعالیت‌های دانش‌بنیان، اهمیتی روزافزون دارد.

🌱 تجربه؛ سرمایه‌ای برای جامعه

روایت زندگی حرفه‌ای مهندس جوادی‌نیا یادآور نکته‌ای مهم است: بازنشستگی الزاماً به معنای پایان نقش‌آفرینی اجتماعی و حرفه‌ای نیست. گاه تجربه انباشته‌شده در سال‌های اشتغال، در فصلی تازه به سرمایه‌ای برای کارآفرینی، انتقال دانش، تولید ارزش و مشارکت اجتماعی تبدیل می‌شود.
از سوی دیگر، تجربه «چهل‌چراغ» نشان می‌دهد که مطالبه‌گری نیز برای اثربخشی بیشتر، به نظم، مستندسازی، استمرار و گفت‌وگوی کارشناسی نیاز دارد. نقد مسئولانه نه در نفی صرف خلاصه می‌شود و نه با طرح پرسش‌های بی‌پاسخ به مقصد می‌رسد؛ بلکه در پیوند میان پرسشگری، پاسخ‌گویی و پیگیری مستمر معنا پیدا می‌کند.
شاید نقطه پیوند این دو مسیر، یعنی مطالبه‌گری شهری و کارآفرینی دانش‌بنیان، همین باور باشد که تجربه زمانی ارزشمندتر می‌شود که از محدوده فردی فراتر رود و به دانشی قابل انتقال و اقدامی اثرگذار برای جامعه تبدیل شود.
«چهل‌چراغ» نیز با چنین نگاهی تدوین شده است؛ تلاشی برای ثبت دغدغه‌ها، روشن نگه‌داشتن چراغ مطالبه‌گری و گشودن مسیری برای گفت‌وگوی سازنده میان شهروندان، کارشناسان و مدیران.

رضا قاسم‌پور روزنامه‌نگار و پژوهشگر فرهنگی