بیست و دومین نشست تخصصی فراکسیون اصلاح‌طلبان خانه احزاب استان البرز، به مناسبت روز ملی شعر و ادب پارسی و در گرامیداشت استاد شهریار، با حضور دکتر فاطمه راکعی، رئیس خانه شاعران ایران، جمعی از شاعران، نویسندگان، پژوهشگران و ادب‌دوستان برگزار شد؛ نشستی که شعر و ادبیات را بهانه‌ای برای گفت‌وگو درباره فرهنگ، تکثر زبانی، هویت ملی و ایران فرهنگی قرار داد.

خانه احزاب البرز این بار میزبان اهل سیاست نبود؛ یا دست‌کم سیاست، در معنای معمول و روزمره آن، در حاشیه قرار داشت تا فرهنگ و ادبیات در کانون گفت‌وگو بنشینند.

بیست و دومین نشست تخصصی فراکسیون اصلاح‌طلبان خانه احزاب استان البرز با عنوان «شهریار؛ شاعر پیوندها؛ از زبان مادری تا هویت ملی» در فضایی ادبی و فرهنگی برگزار شد و حاضران از زوایای گوناگون به جایگاه شهریار در ادبیات معاصر ایران پرداختند.
این نشست در عین حال تلاشی بود برای نشان دادن اینکه گفت‌وگوی حزبی و سیاسی می‌تواند از مرزهای متعارف خود عبور کرده و به حوزه‌هایی چون فرهنگ، محیط زیست، آسیب‌های اجتماعی و سرمایه‌های فرهنگی جامعه نیز بپردازد.

🌱 خانه احزاب؛ خانه گفت‌وگو و خردورزی

در ابتدای مراسم، دکتر ناهید رشتچی، دبیر استانی جمعیت زنان مسلمان نواندیش، ضمن خیرمقدم به میهمانان و حاضران، بر اهمیت برگزاری چنین نشست‌هایی تأکید کرد.
پس از آن مهندس مهرداد ترابیان، رئیس خانه احزاب استان البرز، با استقبال از برگزاری این برنامه فرهنگی، گزارشی از فعالیت‌های خانه احزاب در سال جاری ارائه کرد و گفت: «در تلاشیم خانه احزاب، خانه گفت‌وگو و خردورزی در تمام زمینه‌ها باشد.» این نگاه، برگزاری نشستی ادبی در خانه احزاب را نیز معنادار می‌کرد؛ چراکه ادبیات، در ذات خود، عرصه گفت‌وگو، تفاوت دیدگاه‌ها و مواجهه انسان با جهان پیرامون است.

🌱 راکعی: شهریار شاعری جهانی است

دکتر فاطمه راکعی، دبیرکل جمعیت زنان مسلمان نواندیش و رئیس خانه شاعران ایران ضمن تبریک روز ملی شعر و ادب پارسی، از توجه خانه احزاب البرز به حوزه‌های نرم جامعه همچون فرهنگ، محیط زیست و آسیب‌های اجتماعی در کنار مسائل سیاسی و صنفی احزاب قدردانی کرد.
راکعی در ادامه با اشاره به آفرینش‌های ادبی دو زبانه استاد شهریار، بر ماندگاری و اهمیت «حیدربابایه سلام» تأکید کرد و گفت برای جاودانگی شهریار، همین مجموعه فاخر کافی است.
به گفته وی، «حیدربابایه سلام» آیینه تمام‌نمای بخشی از زندگی فرهنگی و اجتماعی جامعه سنتی و روستایی است و از ظرفیت‌های یک اثر ادبی در تراز جهانی برخوردار است.
نماینده ادوار مجلس شورای اسلامی همچنین با اشاره به نقش دکتر محمدعلی شعردوست در پیشنهاد و ثبت ۲۷ شهریور به عنوان روز ملی شعر و ادب پارسی اظهار کرد شهریار شاعری چندوجهی و ملی است و خود نیز آگاهانه و به عنوان شاعر و نویسنده از مدافعان این طرح بوده است.

جوادی‌زاویه: آزادی، شرط نخست آفرینش ادبی
دکتر سیدمجید جوادی‌زاویه، پژوهشگر ادبی و استاد دانشگاه، دیگر سخنران این نشست چنین آغاز نمود: «سلام بر قصیده‌قامتان، مثنوی‌پوشان، غزل‌رویان و رباعی‌نوشان این انجمن؛ امروز سرمست از عطر اشعار شنیده‌شده و حضور گرم اهل دل هستم.»
وی ضمن ابراز خرسندی از توجه خانه احزاب به مقوله فرهنگ، بر ضرورت توجه به تنوع زبانی و فرهنگی ایران تأکید کرد و گفت وقت آن است که سیاستمداران از برخورد حذفی با سایر زبان‌ها فاصله گرفته و در کنار زبان رسمی، به کلیت ایران فرهنگی بیندیشند.
جوادی‌زاویه سپس با تأمل در نسبت میان آزادی و آفرینش ادبی و با بهره‌گیری از اندیشه‌های ژان‌پل سارتر، آزادی را نخستین شرط زایش اثر ادبی دانسته افزود:
«نویسنده و شاعر، پیش از هر چیز، به رهایی اندیشه و صفای ذهن نیازمندند. آفرینش ادبی نه در گرو کاغذهای فاخر و قلم‌های زرین، بلکه مرهون آزادی روح و استقلال فکر است. اگر سعدی پس از قرن‌ها و شهریار پس از دهه‌ها همچنان زنده و جاری است، راز آن را باید در آزادگی او جست‌وجو کرد.»

🌱 کوره‌ای: انجمن‌های ادبی قلب تپنده فرهنگ استان‌ها هستند

در بخش دیگری از این نشست، دکتر فریدون کوره‌ای گزارشی از کم‌وکیف فعالیت انجمن‌های ادبی استان البرز ارائه کرد.
وی با اشاره به استقبال از سلسله‌نشست‌های سعدی‌خوانی و سعدی‌پژوهی «خانه شعر و ترانه مهر و ماه» در مهرادمال گفت: مخاطبان فعال و جامعه هدف این نشست‌ها در حال چهاررقمی شدن است. کوره‌ای افزود:
«سعدی بهانه‌ای برای دورهم بودن ماست و البته انجمن‌های ادبی قلب تپنده هر استان محسوب می‌شوند.» وی همچنین سعدی‌خوانی را به دلیل حضور چهره‌های علمی، فرهنگی و ادبی، از افتخارات فرهنگی استان البرز دانست.
این پژوهشگر ادبی با اشاره به جایگاه سعدی در ادبیات کلاسیک ایران اظهار کرد غزل‌های سعدی نردبان عشق الهی است و سعدی به عنوان یکی از امروزی‌ترین شاعران ادبیات کلاسیک ایران، در بوستان رویکردی عرفانی دارد.

از شهریار تا شاعران امروز

در بخش پایانی نشست، شاعران و نویسندگان حاضر به قرائت اشعار و آثار خود پرداختند.
دکتر پدیده ملک‌پور شعری از استاد ناظر شرفخانه‌ای را قرائت کرد و استاد فروزنده مستوفی غزلی فارسی ارائه داد. خانم سفری نیز شعری فارسی خواند و بانو مهرانه رجبی به قرائت زندگی‌نامه استاد شهریار پرداخت.
استاد پرستو منادی، مهندس مرجان مجیدی، استاد محبوبی‌خواه و استاد حفاری نیز اشعاری در قالب‌های مختلف فارسی ارائه کردند. استاد غفارنژاد با قرائت غزلی به زبان ترکی، بخشی از ظرفیت دو زبانه ادبیات شهریار را بازتاب داد و استاد تیموی نیز با اجرای شعری طنز، فضای متفاوتی به نشست بخشید. در میان برنامه نیز دکتر آرمان با اجرای آواز ترکیبی ترکی و فارسی و نواختن گیتار، لحظاتی متفاوت و شنیدنی برای حاضران رقم زد.

🌱 شهریار؛ پلی میان زبان‌ها و نسل‌ها

آنچه این نشست را از یک مراسم معمول بزرگداشت متمایز می‌کرد، تلاش برای بازخوانی شهریار از منظری فراتر از یک شاعر نامدار بود. شهریار در این روایت، شاعری است که زبان مادری را به زبان مشترک فرهنگ پیوند می‌زند و از مسیر شعر، میان خاطره، هویت، جغرافیا و انسان‌ها پلی ماندگار می‌سازد. «حیدربابایه سلام» در کنار آثار فارسی شهریار، نشان می‌دهد که می‌توان در عین وفاداری به زبان و فرهنگ مادری، در گستره هویت ملی و ایران فرهنگی نیز حضور داشت.
بیست و دومین نشست تخصصی فراکسیون اصلاح‌طلبان خانه احزاب استان البرز، در پایان نه تنها با شعر و سخن، بلکه با طرح یک ایده روشن به کار خود پایان داد؛ اینکه فرهنگ می‌تواند یکی از مهم‌ترین میدان‌های گفت‌وگوی اجتماعی باشد و خانه احزاب نیز می‌تواند در کنار مسائل سیاسی، میزبان چنین گفت‌وگوهایی باشد.

رضا قاسم‌پورروزنامه‌نگار و پژوهشگر فرهنگی